Όταν ακούμε «αλεξίσφαιρο τζάμι», η πρώτη εικόνα που μας έρχεται στο μυαλό είναι οι ελεεινές βιτρίνες τραπεζών ή οι πολυτελείς λιμουζίνες προέδρων. Στην πραγματικότητα, τα αλεξίσφαιρα και τα αντιεκρηκτικά τζάμια βρίσκονται πολύ πιο κοντά στην καθημερινότητά μας απ' ό,τι φαντάζεστε.
Πρατήρια καυσίμων, κοσμηματοπωλεία, φαρμακεία, πρεσβείες, σπίτια εκτεθειμένων δημόσιων προσώπων - όλα αυτά μπορεί να χρειαστούν κάποια μορφή αλεξίσφαιρης ή αντιεκρηκτικής προστασίας. Σε αυτά τα high-security projects, το απλό αντιδιαρρηκτικό τζάμι (P4A) είναι εντελώς ανεπαρκές. Μια σφαίρα θα το διαπερνούσε σαν να ήταν χαρτί.
Ας δούμε πώς λειτουργούν αυτά τα «τζάμια-ασπίδες», πώς κατηγοριοποιούνται, πόσο ζυγίζουν (γιατί αυτό παίζει τεράστιο ρόλο στην εγκατάσταση) και σε τι πρέπει να προσέξετε.
Στη βάση του, ένα αλεξίσφαιρο τζάμι είναι η εξέλιξη ολόκληρης της τεχνολογίας Triplex (Laminated) που έχουμε αναλύσει. Αντί όμως για 2 φύλλα γυαλιού μεταξύ μιας PVB μεμβράνης, εδώ μιλάμε για ένα τεράστιο σάντουιτς:
Πολλαπλά στρώματα ειδικού γυαλιού (5-15 φύλλα), εναλλασσόμενα με εξαιρετικά παχιές μεμβράνες PVB ή πολυκαρβονικά/πολυουρεθανικά φύλλα. Όταν η σφαίρα χτυπάει το εξωτερικό σκληρό γυαλί, η μύτη της παραμορφώνεται (πλαταίνει) και χάνει μεγάλο μέρος της ταχύτητάς της. Καθώς προχωράει στα βαθύτερα στρώματα, τα ελαστικά πολυμερή (σαν δίχτυ) απορροφούν τη θηριώδη κινητική ενέργεια, μέχρι που η σφαίρα σταματάει εντελώς, εγκλωβισμένη μέσα στο πάχος του υαλοπίνακα.
Το Ευρωπαϊκό Πρότυπο EN 1063 ορίζει 7 κατηγορίες αλεξίσφαιρης προστασίας, ανάλογα με το όπλο και τα πυρομαχικά που αντέχει.
BR1: Αντοχή σε 9mm Luger (πιστόλι). Πάχος ~20mm. BR2: .357 Magnum (περίστροφο). Πάχος ~24mm. BR3: .44 Magnum. Πάχος ~28-30mm. Εφαρμογές: Ταμεία τραπεζών, πρατήρια, φαρμακεία.
BR4: Αντοχή σε Kalashnikov AK-47 (7.62mm). Πάχος ~30-40mm, βάρος πάνω από 80 kg/m². BR5: Τυφέκιο 5.56mm NATO. Πάχος ~35-45mm. Εφαρμογές: VIP κατοικίες, πρεσβείες, κοσμηματοπωλεία υψηλής αξίας.
BR6: 7.62mm NATO FMJ (στρατιωτική βολή). BR7: 7.62mm AP (διατρητικά πυρομαχικά). Πάχος ~60-80mm, βάρος 150-200+ kg/m². Εφαρμογές: Στρατιωτικά στρατηγεία, θωρακισμένα οχήματα.
Κάθε κατηγορία (π.χ. BR4) δοκιμάζεται και για «σκόνες»: S (Splintering): Η σφαίρα σταματάει, αλλά εκτοξεύονται θραύσματα γυαλιού στην ασφαλή πλευρά. NS (Non-Splintering): Η σφαίρα σταματάει χωρίς κανένα θραύσμα στην εσωτερική πλευρά. Αυτό επιτυγχάνεται με ειδική πολυκαρβονική μεμβράνη στην τελευταία στρώση.
Ειδικές κατηγορίες που προστατεύουν από βολές κυνηγετικών καραμπινών με μονόβολο. Χρησιμοποιούνται κυρίως σε αγροτικές περιοχές και μεμονωμένα κτίρια.
Πέρα από τα αλεξίσφαιρα, υπάρχει μια ξεχωριστή κατηγορία υαλοπινάκων σχεδιασμένη για να αντέχει σε ωστικά κύματα (blast waves) από εκρήξεις.
Το ωστικό κύμα μιας έκρηξης ασκεί τεράστια πίεση σε ολόκληρη την επιφάνεια του τζαμιού ταυτόχρονα. Ένα αντιεκρηκτικό τζάμι είναι ένα πολυστρωματικό Laminated, ειδικά σχεδιασμένο (πάχος που μπορεί να υπερβεί τα 50mm) ώστε να «λυγίσει» χωρίς να θρυμματιστεί. Ακόμα κι αν σπάσει, τα θραύσματα παραμένουν στη μεμβράνη, αποτρέποντας τα γυάλινα «βλήματα» που είναι η πρωταρχική αιτία τραυματισμών.
Πρεσβείες, αεροδρόμια, ορυχεία, χημικά εργοστάσια, αποθήκες πυρομαχικών, σταθμοί μετρό και κέντρα δεδομένων.
Τα αντιεκρηκτικά τζάμια κατηγοριοποιούνται σε ER1 έως ER4 (EN 13541). Είναι σχεδιασμένα να συμπεριφέρονται σαν το δέρμα ενός τυμπάνου: λυγίζουν ασύλληπτα πολύ για να απορροφήσουν την πίεση του ωστικού κύματος, ραγίζουν, αλλά παραμένουν δεμένα στο πλαίσιό τους.
Εδώ κρύβεται η μεγαλύτερη πρόκληση. Ένα αλεξίσφαιρο τζάμι δεν μοιάζει σε τίποτα με ένα κανονικό κούφωμα. Ξεχάστε το κοινό αλουμίνιο.
BR1 NS: ~50 kg/m² (πάχος ~20mm). BR4 NS: ~80-90 kg/m² (πάχος ~30-35mm). BR7 NS: 150-200+ kg/m² (πάχος ~70-80mm). Ένα παράθυρο 1×2 μέτρα σε BR4 ζυγίζει 160-180 κιλά. Τρεις φαντάροι στα ώμα!
Απαιτείται ενισχυμένο πλαίσιο χάλυβα (όχι αλουμίνιο, που λυγίζει), ειδικοί μεντεσέδες, ενισχυμένος τοίχος ή ατσάλινη δοκός για τη στήριξη, και συχνά γερανός για την εγκατάσταση. Αν το πλαίσιο αλουμινίου δεν είναι το ίδιο θωρακισμένο, η σφαίρα θα τρυπήσει απλώς το αλουμίνιο δίπλα από το τζάμι. Για τέτοια έργα, απαιτούνται ειδικά, βαρέως τύπου πιστοποιημένα συστήματα, καθώς και ειδική στατική μελέτη για την πάκτωση της κάσας στην τοιχοποιία (ώστε η έκρηξη να μην ξηλώσει ολόκληρο το παράθυρο από τον τοίχο).
Τα αλεξίσφαιρα και αντιεκρηκτικά τζάμια είναι κατασκευές υψηλής εξειδίκευσης. Η σωστή εγκατάσταση δεν αφορά μόνο την αγορά ενός tζαμιού, αλλά ένα ολοκληρωμένο «σύστημα ασφαλείας» (τζάμι + πλαίσιο + τοίχος + μηχανισμοί). Αν ο εφαρμοστής τοποθετήσει ένα BR6 τζάμι σε ένα πλαίσιο αλουμινίου, η σφαίρα θα περάσει από δίπλα ( μέσα από το λιωμένο κάδρο). Αναθέστε τη μελέτη αποκλειστικά σε πιστοποιημένες εταιρείες που παρέχουν τη δοκιμή βολής (firing test report) μαζί με τα πιστοποιητικά.
Επιστροφή στην κατηγορία.
Μετάβαση στην κατηγορίαΕπιστροφή στον κεντρικό οδηγό.
Μετάβαση στον οδηγό
