Φανταστείτε ένα τζάμι τόσο λεπτό όσο ένα smartphone, που εγκαθίσταται σε υπάρχον κούφωμα χωρίς καμία μετατροπή, χωρίς αέρια Argon, χωρίς τεράστιους αποστάτες, αλλά μονώνει 10 φορές καλύτερα από ένα μονό τζάμι και εξίσου καλά με ένα τριπλό!
Αυτό δεν είναι επιστημονική φαντασία. Υπάρχει ήδη στην αγορά (αν και ακόμα σε premium τιμές) και ονομάζεται Vacuum Insulated Glass (VIG) - Υαλοπίνακας Κενού. Βασίζεται στην ίδια αρχή που κρατάει τον καφέ σας ζεστό μέσα σε ένα θερμός: Η κατάργηση του αέρα. Ας δούμε πώς αυτό γίνεται εφικτό σε ένα παράθυρο, γιατί είναι τόσο εντυπωσιακό, και πού βρίσκει πρακτική εφαρμογή.
Στα κλασικά διπλά τζάμια, βάζουμε αέρα ή Argon μεταξύ δύο υαλοπινάκων. Αυτό το αέριο λειτουργεί ως μονωτικό μαξιλάρι, αλλά ακόμα και τα βαριά μόρια του Argon μεταφέρουν κάποια θερμότητα.
Αν αφαιρέσουμε ΟΛΑ τα μόρια αέρα; Αν δημιουργήσουμε απόλυτο κενό μεταξύ δύο τζαμιών; Χωρίς μόρια, δεν υπάρχει αγωγή (conduction) ούτε μεταφορά (convection) θερμότητας. Ο μόνος τρόπος μεταφοράς θερμότητας που απομένει είναι η ακτινοβολία (radiation) - την οποία αντιμετωπίζουμε ήδη εξαιρετικά καλά με μια επίστρωση Low-E!
Σε αντίθεση με τα 12-16mm διάκενο ενός κλασικού διπλού τζαμιού, το κενό στο VIG έχει πάχος μόλις 0.1 – 0.3 χιλιοστά! Αυτό επιτρέπει στο συνολικό πάχος του VIG να παραμένει εντυπωσιακά μικρό: μόλις 6-10mm (τυπικά ~8mm).
Εδώ κρύβεται η μεγαλύτερη μηχανική πρόκληση. Σε ένα κλασικό διπλό τζάμι, ο αέρας/αέριο εξισορροπεί την ατμοσφαιρική πίεση. Σε ένα τζάμι κενού, η ατμόσφαιρα ασκεί τεράστια πίεση (~10 τόνοι ανά τετραγωνικό μέτρο!) που προσπαθεί να «θλάσει» (σπάσει) τα δύο τζάμια, πιέζοντάς τα μεταξύ τους.
Ανάμεσα στα δύο τζάμια τοποθετούνται χιλιάδες μικροσκοπικοί μεταλλικοί ή κεραμικοί στύλοι (micro-pillars / micro-spacers) σε κανονικό πλέγμα, τυπικά κάθε 20-40mm.
Κάθε μικρο-αποστάτης έχει διάμετρο ~0.3-0.5mm και ύψος ~0.1-0.3mm. Από κοντά (σε πολύ προσεκτική παρατήρηση) μπορεί να φαίνονται σαν μικροσκοπικές κουκκίδες, αλλά στη συνήθη απόσταση παρατήρησης (1+ μέτρα) είναι αδύνατον να τους δείτε.
Η περίμετρος του VIG στεγανοποιείται ερμητικά, συνήθως με μεταλλικό (indium alloy) ή γυάλινο (solder glass) κόλληση, που εγγυάται το κενό για δεκαετίες.
Το VIG δεν είναι (ακόμα) η ιδανική επιλογή για κάθε σπίτι. Αλλά σε συγκεκριμένες εφαρμογές είναι αναντικατάστατο:
Ολόκληρα τα ιστορικά κέντρα της Ευρώπης (και η Αθήνα) έχουν κτίρια με παράθυρα μονού τζαμιού, μικρών διαστάσεων και με πολύ λεπτά ξύλινα πλαίσια. Αντικατάσταση με κλασικό διπλό τζάμι (24-28mm) δεν χωράει στο υπάρχον πλαίσιο. Το VIG (8mm) χωράει απόλυτα, δίνοντας μόνωση τοίχου χωρίς να αλλοιωθεί ο αρχιτεκτονικός χαρακτήρας.
Σε υπερμεγέθεις minimal σταθερούς υαλοπίνακες, η μείωση πάχους σημαίνει λιγότερο βάρος (σημαντικό για ράουλα/μηχανισμούς) και λεπτότερα προφίλ.
Τα Παθητικά Σπίτια (Passivhaus) απαιτούν Uw ≤ 0.8 W/(m²K). Ένα VIG με Ug ~0.4-0.5, σε σύγχρονο πλαίσιο, μπορεί να πετύχει αυτόν τον στόχο χωρίς τριπλό τζάμι.
Το κενό μπλοκάρει εξίσου εντυπωσιακά τον θόρυβο. Ένα VIG μπορεί να πετύχει ηχομείωση 35-40 dB, ιδανικό για κεντρικούς δρόμους ή αεροδρόμια.
Παρά την εντυπωσιακή τεχνολογία, το VIG βρίσκεται ακόμα σε φάση ωρίμανσης:
Ένα VIG κοστίζει ακόμα 3-5 φορές περισσότερο από ένα ισοδύναμης μόνωσης τριπλό τζάμι. Η παραγωγή είναι πιο σύνθετη (χρειάζεται κλίβανος υψηλής θερμοκρασίας, εξοπλισμός κενού).
Τα τρέχοντα VIG κυκλοφορούν σε μέγιστες διαστάσεις περίπου 1.5 × 3.0 m (εξαρτάται από κατασκευαστή). Για υπερμεγέθεις εφαρμογές, ακόμα δεν φτάνουν τα jumbo μεγέθη.
Μεγάλοι κατασκευαστές (AGC, NSG/Pilkington, LandGlass) επενδύουν δισεκατομμύρια σε αυτοματοποίηση και κλίμακα παραγωγής. Η πρόβλεψη της βιομηχανίας είναι ότι μέσα στα επόμενα 5-10 χρόνια η τιμή θα πέσει δραστικά, καθιστώντας το VIG mainstream επιλογή για ανακαινίσεις και νέα κτίρια μεσαίας/υψηλής αξίας.
Το Vacuum Insulated Glass (VIG) είναι η ιδανική ισορροπία μεταξύ πάχους, βάρους και μόνωσης. Για διατηρητέα και ανακαίνιση, είναι ήδη η μοναδική λύση που δεν θυσιάζει τίποτα. Για νέα κτίρια, είναι θέμα χρόνου (και πτώσης τιμής) να γίνει η νέα κανονικότητα.
Επιστροφή στην κατηγορία.
Μετάβαση στην κατηγορίαΕπιστροφή στον κεντρικό οδηγό.
Μετάβαση στον οδηγό
