Όπως είδαμε στο πρώτο άρθρο αυτής της ενότητας, η μόνωση στον πυρήνα του
διπλού τοίχου κάνει εξαιρετική δουλειά στο να μονώνει τα... τούβλα. Τι
γίνεται όμως με το υπόλοιπο 25% έως 30% της πρόσοψης ενός
κτιρίου, το οποίο αποτελείται από οπλισμένο σκυρόδεμα (κολώνες, δοκάρια, πλάκες
και σενάζ);
Στις παλιές κατασκευές, αυτά τα στοιχεία έμεναν εντελώς γυμνά. Το
αποτέλεσμα; Η θερμότητα του σπιτιού έβρισκε έναν ορθάνοιχτο
«αυτοκινητόδρομο» για να δραπετεύσει προς τα έξω. Αυτά τα σημεία
διαρροής ονομάζονται
Θερμογέφυρες. Αν χτίζετε σήμερα με διπλό τοίχο, η
εξάλειψη αυτών των θερμογεφυρών είναι νομικά (βάσει ΚΕΝΑΚ) και πρακτικά
υποχρεωτική. Ας δούμε πώς γίνεται σωστά.
1. Το Πρόβλημα: Γιατί το Μπετόν «Σκοτώνει» τη Μόνωση
Σε ένα τυπικό ελληνικό σπίτι, ο φέρων οργανισμός (σκελετός
σκυροδέματος) αποτελεί το 20-30% της εξωτερικής τοιχοποιίας.
Ο λόγος που δημιουργεί θερμογέφυρες είναι φυσικός:
🌡️ Αγωγιμότητα Μπετόν vs Τούβλα
Το σκυρόδεμα (μπετόν) είναι εξαιρετικός αγωγός της θερμότητας -
κρυώνει και ζεσταίνεται πολύ πιο γρήγορα από το τούβλο. Το οπλισμένο
σκυρόδεμα έχει θερμική αγωγιμότητα
λ ≈ 2.0 W/mK, ενώ ένα κοίλο τούβλο μόλις
0.4 W/mK. Τα δοκάρια και οι κολώνες αγωγεύουν
θερμότητα 5 φορές γρηγορότερα από τον υπόλοιπο τοίχο.
🔥 Ενεργειακή Αιμορραγία
Όταν έχετε έναν διπλό τοίχο με μόνωση στη μέση, αλλά η κολώνα στην
άκρη του τοίχου είναι αμόνωτη, το καλοριφέρ δουλεύει υπερωρίες για
να αναπληρώσει τη ζέστη που φεύγει από το μπετόν.
🧊 Κρύα Σημεία & Μούχλα
Τον χειμώνα, η εσωτερική επιφάνεια μιας αμόνωτης κολώνας μπορεί να
πέσει στους 8-10°C, ενώ ο τοίχος δίπλα της κρατάει
18°C. Η υγρασία του δωματίου υγροποιείται πάνω στην παγωμένη
επιφάνεια - γι' αυτό στα παλιά σπίτια βλέπετε μαύρη μούχλα ψηλά στις
γωνίες του ταβανιού (εκεί που ενώνεται δοκάρι με κολώνα).
2. Η Λύση: «Σπαστό» Καλούπωμα & Εξωτερική Θωράκιση
Η λύση πρέπει να σχεδιαστεί πριν χυθεί το μπετόν. Ο πολιτικός μηχανικός
και ο αρχιτέκτονας πρέπει να συνεργαστούν ώστε κάθε κολώνα, δοκάρι και σενάζ
να μονωθεί.
🏗️ Μόνωση Κολωνών: Εξωτερική Θωράκιση
Οι κολώνες δεν μπορούν να «σπάσουν» στη μέση (θα χάσουν αντοχή).
Πρέπει να ντύνονται εξωτερικά με ειδικές πλάκες XPS (5cm)
με σαγρέ (άγρια) ή αυλακωτή επιφάνεια. Αυτές
τοποθετούνται μέσα στον ξυλότυπο (στο καλούπι) πριν πέσει το
μπετόν. Όταν το σκυρόδεμα χυθεί και πήξει, «αγκαλιάζει» την άγρια επιφάνεια
του XPS και γίνονται ένα σώμα.
🔨 Μόνωση Σενάζ: «Σπαστό» Καλούπωμα
Τα σενάζ (οριζόντιες λωρίδες μπετόν που δένουν τα τούβλα) στις
παλιές οικοδομές ρίχνονταν σε όλο το πάχος του διπλού τοίχου,
κόβοντας τη μόνωση στα δύο. Σήμερα, τοποθετείται μια
λωρίδα XPS (5cm) στη μέση του καλουπιού. Έτσι, το σενάζ
«σπάει» σε δύο κομμάτια ενώ η μόνωση παραμένει συνεχόμενη από πάτωμα μέχρι ταβάνι.
3. Το «Πάντρεμα» Μόνωσης Πυρήνα + Μπετόν
Η μεγάλη πρόκληση δεν είναι να μονωθεί μεμονωμένα η κολώνα ή ο τοίχος.
Είναι να ενωθούν οι δύο μονώσεις χωρίς κενά.
🔗 Η Ένωση: Το Πιο Κρίσιμο Σημείο
Το πιο κρίσιμο σημείο στην κατασκευή είναι η ένωση. Η εξωτερική
μόνωση της κολώνας πρέπει να επικαλύπτει (να πατάει πάνω)
στη μόνωση που βρίσκεται μέσα στον διπλό τοίχο. Δεν πρέπει να μείνει ούτε
ένα χιλιοστό κενού ανάμεσα στο XPS της κολώνας και στο XPS των τούβλων.
Κάθε αρμός σφραγίζεται με
ειδική αφρώδη ταινία ή αφρό πολυουρεθάνης.
🧱 Σαγρέ Επιφάνεια
Αν η εξωτερική πλευρά της κολώνας πρόκειται να σοβατιστεί, η πλάκα
XPS πρέπει να έχει σαγρέ (αυλακωτή) επιφάνεια ώστε ο
σοβάς να πιάσει καλά. Αν αντίθετα ο εξωτερικός τοίχος είναι εμφανές τούβλο,
η μόνωση της κολώνας θα «κρυφτεί» πίσω απ' αυτό.
4. Το Πείραμα στο Μοντέλο 10x10
Ας πάρουμε ξανά το «Μοντέλο 10x10» (διπλός τοίχος, 5cm EPS στον
πυρήνα):
Η εσωτερική θερμοκρασία κολωνών ανεβαίνει από 8°C σε 17°C. Τέλος στη μούχλα, ομοιόμορφη θερμοκρασία σε κάθε σημείο του
σπιτιού.
💡 Συμπέρασμα: Αν χτίζετε νέο σπίτι με διπλό τοίχο, η μόνωση
του πυρήνα είναι μόνο η μισή δουλειά. Η άλλη μισή - η μόνωση κολωνών και σενάζ - είναι αυτή που θα κρίνει αν θα έχετε ένα πραγματικά ζεστό, χωρίς μούχλα,
ενεργειακά αποδοτικό σπίτι.