Στο τέλος κάθε αεραγωγού, εκεί που η γυψοσανίδα τρυπιέται για να βγει ο αέρας, τοποθετούμε το «στόμιο». Πολλοί ιδιοκτήτες νομίζουν ότι είναι απλά ένα διακοσμητικό καπάκι. Στην πραγματικότητα, είναι ένα υπερ-κρίσιμο αεροδυναμικό εξάρτημα.
Η δουλειά του στομίου είναι να παραλάβει τον αέρα που έρχεται με φόρα και να τον διασκορπίσει ομοιόμορφα στον χώρο, χωρίς ενοχλητικά ρεύματα (drafts) πάνω στους ανθρώπους. Σε αυτόν τον οδηγό εξηγούμε πώς λειτουργεί.
Στον κατάλογο κάθε εταιρείας με στόμια, δίπλα σε κάθε μοντέλο θα δείτε τρεις κρίσιμες λέξεις που καθορίζουν αν η εγκατάσταση θα πετύχει ή θα αποτύχει. Αυτές είναι το βεληνεκές, η πτώση και η διασπορά.
Η απόσταση που διανύει ο αέρας από το στόμιο μέχρι η ταχύτητά του να πέσει στα 0,25 m/s (σχεδόν ανεπαίσθητη). Αν βάλετε στόμιο με βεληνεκές 6 μέτρων σε δωμάτιο 3 μέτρων, ο αέρας θα «σκάσει» στον απέναντι τοίχο και θα γυρίσει πίσω σαν τυφώνας.
Ο ψυχρός αέρας είναι βαρύς. Καθώς βγαίνει από το στόμιο, ταυτόχρονα «πέφτει» προς το πάτωμα. Η πτώση μας λέει πόσο γρήγορα κατεβαίνει. Αν καθίσετε κάτω από το σημείο πτώσης, θα νιώθετε ένα μόνιμο, δυσάρεστο κρύο ρεύμα στο κεφάλι.
Πόσο «ανοίγει» ο αέρας δεξιά-αριστερά σαν βεντάλια. Μεγάλη διασπορά σημαίνει ότι ο αέρας καλύπτει μεγαλύτερη περιοχή του δωματίου - ιδανικό για μεγάλα σαλόνια ή αίθουσες αναμονής.
Ο μηχανικός πρέπει να ταιριάξει το βεληνεκές του στομίου με τις διαστάσεις του δωματίου. Πολύ μεγάλο throw = ενοχλητικά ρεύματα. Πολύ μικρό = «νεκρές ζώνες» χωρίς δροσιά στις γωνίες.
Αυτό είναι το μεγαλύτερο «κόλπο» του κλιματισμού. Όταν βάζουμε στόμιο ψηλά στον τοίχο ή στο ταβάνι, ο αέρας έχει την τάση να «κολλάει» πάνω στην οροφή χάρη στο Φαινόμενο Coanda. Ταξιδεύει αόρατος πάνω από τα κεφάλια μας.
Καθώς ο αέρας τρέχει σύρριζα στο ταβάνι, δημιουργεί μια μικρή υποπίεση μεταξύ αγωγού και επιφάνειας. Αυτή η υποπίεση «ρουφάει» τον αέρα προς την οροφή, κρατώντας τον κολλημένο ψηλά για αρκετά μέτρα.
Ο παγωμένος αέρας «ταξιδεύει» αόρατος πάνω από τα κεφάλια μας, απλώνεται σε όλο το δωμάτιο, και μετά «βρέχει» απαλά και ομοιόμορφα τη δροσιά προς τα κάτω - χωρίς να χτυπάει κανέναν.
Για να ενεργοποιηθεί το Coanda, το στόμιο πρέπει να απέχει λιγότερο από 30 cm από την οροφή. Αν τοποθετηθεί χαμηλότερα, ο αέρας δεν «πιάνει» το ταβάνι και πέφτει κατευθείαν στους καθήμενους.
Στη θέρμανση, ο ζεστός αέρας ανεβαίνει μόνος του (φυσική ανωστική ροή). Στην ψύξη, ο βαρύς κρύος αέρας πρέπει να κρατηθεί ψηλά μέσω Coanda - αλλιώς «πέφτει σαν κατακλυσμός» πάνω σας.
Ανάλογα με τον τύπο δωματίου, τις αισθητικές απαιτήσεις και τη θέση τοποθέτησης (τοίχος ή οροφή), επιλέγουμε ανάμεσα σε τρεις βασικές κατηγορίες στομίων. Κάθε μία έχει ξεχωριστά πλεονεκτήματα.
Τα κλασικά ορθογώνια στόμια με οριζόντια και κάθετα πτερύγια. Τοποθετούνται ψηλά στον τοίχο (πάνω από πόρτες ή σε «κούτελα» γυψοσανίδας). Μπορείτε να ρυθμίσετε τα πτερύγια με το χέρι για να στρέψετε τον αέρα ακριβώς εκεί που θέλετε (π.χ. προς τα πάνω το καλοκαίρι για Coanda).
Τα τετράγωνα ή κυκλικά στόμια με ομόκεντρους δακτυλίους στα ταβάνια γραφείων και καταστημάτων. Πετάνε τον αέρα ομοιόμορφα σε 4 κατευθύνσεις ταυτόχρονα (σαν ομπρέλα) - η καλύτερη επιλογή για ισοκατανομή σε τετράγωνους χώρους.
Η απόλυτη τάση σε πολυτελή σπίτια και ξενοδοχεία. Στενές, μακριές μαύρες σχισμές κατά μήκος της γυψοσανίδας - σχεδόν αόρατες. Εσωτερικά έχουν ειδικούς εκτροπείς που «σπάνε» τον αέρα, δημιουργώντας ένα τέλειο «παραπέτασμα» (air curtain) μπροστά από τζάμια.
Περσίδες = ρυθμιζόμενες, οικονομικές, ιδανικές για δωμάτια ξενοδοχείου. Ανεμώστατες = 360° κάλυψη, ιδανικοί για γραφεία. Slot = αόρατα, premium αισθητική αλλά υψηλότερο κόστος. Η σωστή επιλογή εξαρτάται από τον χώρο.
Ο αέρας που βάζει το κλιματιστικό στο δωμάτιο (Προσαγωγή) πρέπει από κάπου να τον «ρουφήξει» πίσω (Επιστροφή). Αν τα δύο στόμια τοποθετηθούν δίπλα-δίπλα, το αποτέλεσμα είναι καταστροφικό.
Το μηχάνημα βγάζει παγωμένο αέρα, τον ρουφάει κατευθείαν πίσω (γιατί τα στόμια είναι δίπλα-δίπλα), νομίζει ότι το δωμάτιο πάγωσε - και σβήνει! Ενώ στην πραγματικότητα, ο χώρος δεν δροσίστηκε ούτε βαθμό.
Η προσαγωγή και η επιστροφή πρέπει να βρίσκονται όσο πιο μακριά γίνεται (ιδανικά διαγώνια στο δωμάτιο). Έτσι ο αέρας αναγκάζεται να «σαρώσει» ολόκληρο τον χώρο πριν επιστρέψει στο μηχάνημα.
Τα στόμια επιστροφής είναι συνήθως απλές περσίδες χωρίς πτερύγια ρύθμισης. Η αναρρόφηση δεν έχει βεληνεκές - απλά «ρουφάει» αέρα από κοντά. Γι' αυτό μπορούν να είναι μεγαλύτερα αλλά απλούστερα.
Μην αφήσετε τον εγκαταστάτη να τοποθετήσει προσαγωγή και επιστροφή στην ίδια πλευρά του δωματίου. Ζητήστε να δείτε σχέδιο. Ένα πανάκριβο σύστημα VAM ή Fan Coil θα μισηθεί αν «πυροβολεί» παγωμένο αέρα πάνω στον καναπέ.
💡 Το στόμιο είναι ο τελικός «πρέσβης» της εγκατάστασης. Μελετήστε το βεληνεκές, εκμεταλλευτείτε το Coanda, και βάλτε προσαγωγή-επιστροφή σε αντίθετα σημεία. Η δροσιά χωρίς ρεύματα αξίζει αυτήν την προσοχή.
Επιστροφή στην κατηγορία.
Μετάβαση στην κατηγορίαΕπιστροφή στον κεντρικό οδηγό.
Μετάβαση στον οδηγό
