Τα τελευταία χρόνια, η αναζήτηση για ένα νέο κλιματιστικό δεν αφορά πλέον μόνο τη ψύξη και τη θέρμανση. Οι κατασκευαστές έχουν μετατρέψει την «Ποιότητα του Αέρα» (Indoor Air Quality - IAQ) στο νούμερο ένα επιχείρημα πώλησης. Διαβάζουμε για ενσωματωμένους Ιονιστές Plasma, λάμπες υπεριώδους ακτινοβολίας (UV-C), φίλτρα ενεργού άνθρακα και τεχνολογίες που υπόσχονται να εξολοθρεύσουν ιούς, βακτήρια και αλλεργιογόνα.
Αν έχετε αλλεργίες, άσθμα, ή απλά ανησυχείτε για τον αέρα που αναπνέει η οικογένειά σας, είναι πολύ εύκολο να παρασυρθείτε και να πληρώσετε εκατοντάδες ευρώ παραπάνω για ένα μηχάνημα με αυτά τα «μαγικά» χαρακτηριστικά.
Ως μηχανικοί, ήρθε η ώρα να πούμε μια σκληρή, αλλά απαραίτητη αλήθεια: Το κλιματιστικό τοίχου δεν είναι Καθαριστής Αέρα (Air Purifier). Ας βάλουμε στο μικροσκόπιο της φυσικής αυτές τις τεχνολογίες για να δούμε τι πραγματικά προσφέρουν και πότε το marketing ξεπερνά την πραγματικότητα.
Ανοίγοντας το καπάκι οποιουδήποτε κλιματιστικού, θα δείτε δύο μεγάλες, πλαστικές σήτες. Πολλοί νομίζουν ότι αυτές φιλτράρουν τον αέρα του δωματίου.
Αυτά τα βασικά, πλενόμενα φίλτρα είναι εξαιρετικά αραιά. Δεν φτιάχτηκαν για να προστατεύσουν τα πνευμόνια σας από τη γύρη ή τα μικροσωματίδια (PM2.5). Φτιάχτηκαν αποκλειστικά για να προστατεύσουν το ίδιο το μηχάνημα (τον ανεμιστήρα και το στοιχείο) από χοντρή σκόνη, τρίχες και χνούδια. Αν περνούσε όλη αυτή η βρωμιά μέσα, το κλιματιστικό θα βούλωνε σε έναν μήνα. Δεν καθαρίζουν τον αέρα του δωματίου.
Ο Ιονιστής είναι το πιο δημοφιλές «έξτρα» στα σύγχρονα AC. Πατώντας το κουμπί με το δεντράκι στο τηλεκοντρόλ, ενεργοποιείτε μια μικρή συσκευή μέσα στο μηχάνημα που απελευθερώνει χιλιάδες αρνητικά ιόντα στον αέρα του δωματίου.
Η σκόνη, ο καπνός και η γύρη που αιωρούνται στο δωμάτιο έχουν συνήθως θετικό ηλεκτρικό φορτίο. Τα αρνητικά ιόντα κολλάνε πάνω σε αυτά τα σωματίδια σαν μαγνήτες. Καθώς ενώνονται, γίνονται βαριά και, λόγω βαρύτητας, «πέφτουν» στο πάτωμα ή κολλούν στους τοίχους και τα έπιπλα.
Βοηθάει όντως στη μείωση των οσμών (π.χ. τσιγάρο, φαγητό) και δίνει μια αίσθηση «φρεσκάδας» (όπως ο αέρας μετά από καταιγίδα).
Ο ιονιστής δεν εξαφανίζει τη σκόνη από το δωμάτιο. Απλά την αναγκάζει να κάτσει στο πάτωμα. Αν δεν βάλετε ηλεκτρική σκούπα, με το πρώτο ρεύμα αέρα η σκόνη θα ξανασηκωθεί. Επιπλέον, οι παλαιότεροι ή φθηνοί ιονιστές παράγουν ίχνη όζοντος (O₃) ως υποπροϊόν, το οποίο σε μεγάλες συγκεντρώσεις μπορεί να ερεθίσει σοβαρά το αναπνευστικό σύστημα.
Η υπεριώδης ακτινοβολία (UV-C) χρησιμοποιείται στα νοσοκομεία γιατί διαλύει το DNA των ιών και των βακτηρίων, εξολοθρεύοντάς τα. Η ενσωμάτωσή της στα οικιακά κλιματιστικά έγινε η απόλυτη τάση μετά την πανδημία.
Για να προλάβει μια λάμπα UV-C να σκοτώσει έναν ιό, ο ιός πρέπει να εκτεθεί στο φως της για αρκετά δευτερόλεπτα. Όμως, ο ανεμιστήρας του κλιματιστικού ρουφάει και ξερνάει τον αέρα με τρομακτική ταχύτητα (εκατοντάδες κυβικά μέτρα την ώρα). Ο αέρας περνάει μπροστά από το μικρό LED της λάμπας UV σε κλάσματα του δευτερολέπτου. Σε τόσο λίγο χρόνο, είναι αδύνατον να αποστειρωθεί ο αέρας του σαλονιού σας.
Η λάμπα UV-C στα κλιματιστικά δεν προστατεύει εσάς από αυτούς που βήχουν στο σαλόνι. Προστατεύει το ίδιο το μηχάνημα. Επειδή το εσωτερικό του AC έχει σκοτάδι και μόνιμη υγρασία, είναι το τέλειο μέρος για ανάπτυξη μούχλας. Το φως UV-C «λούζει» το εσωτερικό στοιχείο, αποτρέποντας τη δημιουργία μούχλας και μυρωδιάς (το γνωστό «μυρίζει σαν βρεγμένη κάλτσα» όταν το ανάβετε).
Τα αληθινά φίλτρα HEPA (High-Efficiency Particulate Air) είναι ιατρικού τύπου. Κατακρατούν το 99,97% των σωματιδίων (ακόμα και ιούς). Γιατί λοιπόν δεν τα βάζουν σε όλα τα AC;
Ένα αληθινό φίλτρο HEPA είναι απίστευτα «πυκνό» (σαν χοντρό χαρτόνι). Για να περάσει αέρας από μέσα του, χρειάζεται ένα τεράστιο, πανίσχυρο μοτέρ ανεμιστήρα (όπως έχουν οι αυτόνομοι Καθαριστές Αέρα). Ο ανεμιστήρας ενός οικιακού κλιματιστικού τοίχου είναι αδύναμος. Αν του βάζατε ένα πλήρες φίλτρο HEPA, θα «έπνιγε» το μηχάνημα. Ο αέρας δεν θα περνούσε, το στοιχείο θα έπιανε πάγο και το κλιματιστικό θα καταστρεφόταν.
Όταν βλέπετε «Φίλτρα ενεργού άνθρακα» ή «Bio-filters» στα κλιματιστικά, συνήθως πρόκειται για δύο μικροσκοπικές λωρίδες (μεγέθους 20×5 εκατοστών) που «κουμπώνουν» πάνω στη μεγάλη σήτα. Ο περισσότερος αέρας απλά... προσπερνάει αυτές τις μικρές λωρίδες από δίπλα. Προσφέρουν μια ελάχιστη βελτίωση, αλλά δεν μετατρέπουν το δωμάτιο σε «αποστειρωμένο θάλαμο».
Τα ενσωματωμένα συστήματα καθαρισμού στα σύγχρονα κλιματιστικά (Ιονιστές, UV-C, φίλτρα) είναι καλοδεχούμενα. Βοηθούν στο να διατηρείται το ίδιο το μηχάνημα καθαρό εσωτερικά και μειώνουν ελαφρώς τις οσμές στον χώρο.
Μην επιλέξετε κλιματιστικό με αποκλειστικό κριτήριο την ποιότητα αέρα, και σίγουρα μην πληρώσετε εξωφρενικά ποσά γι' αυτό. Αν εσείς ή το παιδί σας έχετε σοβαρό πρόβλημα με αλλεργίες, άσθμα, ή μένετε σε περιοχή με βεβαρυμένη ατμόσφαιρα (νέφος, τζάκια), η μόνη λύση είναι η αγορά ενός ξεχωριστού, αυτόνομου Καθαριστή Αέρα (Air Purifier) με τεράστιο, πραγματικό κυλινδρικό φίλτρο HEPA. Αφήστε το κλιματιστικό να κάνει αυτό που ξέρει καλύτερα: να ρυθμίζει τη θερμοκρασία!
Επιστροφή στην κατηγορία.
Μετάβαση στην κατηγορίαΕπιστροφή στον κεντρικό οδηγό.
Μετάβαση στον οδηγό
