🏠 Ανοικτή κατοικία
Ως ανοικτή κατοικία θεωρείται ακίνητο με χρήση κατοικίας που χρησιμοποιείται ήδη ως κύρια κατοικία από τον δυνητικό ωφελούμενο, σύμφωνα με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος για το φορολογικό έτος 2025 και εφεξής.
Ανακαινίζω 2026: Τι Πρέπει να Ξέρει ο Ιδιοκτήτης πριν Κάνει Αίτηση
Το πρόγραμμα Ανακαινίζω 2026, με επίσημη ονομασία δράσης «Ανακαίνιση Κατοικίας», δεν είναι ένα απλό πρόγραμμα επιδότησης για μεμονωμένες εργασίες.
Αφορά την ανακαίνιση και την ήπια ενεργειακή αναβάθμιση παλαιών κατοικιών, με συγκεκριμένα κριτήρια για τον ιδιοκτήτη, το ακίνητο, τις εργασίες, τις πληρωμές και τη μελλοντική χρήση της κατοικίας.
Πριν ξεκινήσει κάποιος, πρέπει να απαντήσει σε έξι βασικές ερωτήσεις: μπορώ να μπω, πόσα χρήματα μπορώ να πάρω, τι εργασίες μπορώ και πρέπει να κάνω, ποια είναι η διαδικασία από την αίτηση μέχρι την πληρωμή, τι υποχρεώσεις έχω μετά την ολοκλήρωση και από τι μπορεί να κινδυνεύσω να κοπώ ή να επιστρέψω χρήματα.
Σε αυτόν τον οδηγό συγκεντρώνουμε τα βασικά σημεία που αφορούν τον τελικό καταναλωτή, δηλαδή τον ιδιοκτήτη ή το νοικοκυριό που σκέφτεται να κάνει αίτηση, χωρίς να χαθούμε στα καθαρά διοικητικά άρθρα της απόφασης.
1. Μπαίνω στο Πρόγραμμα; Κριτήρια ιδιοκτήτη και κατοικίας
Το πρώτο και πιο σημαντικό ερώτημα είναι αν ο ιδιοκτήτης και το ακίνητο μπορούν να θεωρηθούν επιλέξιμα. Το πρόγραμμα αφορά φυσικά πρόσωπα, δηλαδή ιδιώτες, και όχι εταιρείες.
Η απόφαση χωρίζει τις κατοικίες σε δύο βασικές κατηγορίες: κλειστές κατοικίες και ανοικτές κατοικίες.
🔒 Κλειστή κατοικία
Ως κλειστή κατοικία θεωρείται η κατοικία για την οποία τεκμηριώνεται μη χρήση κατά τα έτη 2024 και 2025 και έως την έκδοση της Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας, με έλεγχο μέσω στοιχείων ηλεκτροδότησης του ΔΕΔΔΗΕ και δηλώσεων του εντύπου Ε2.
⚡ Απόδειξη μη χρήσης
Για να θεωρηθεί μία κατοικία κλειστή, πρέπει είτε να παραμένει αδιάλειπτα μη ηλεκτροδοτούμενη λόγω διακοπής που ζητήθηκε πριν από την 1η Ιανουαρίου 2024, είτε να έχει συνολική κατανάλωση μικρότερη από 50 kWh για τα έτη 2024 και 2025. Για το διάστημα από 1η Ιανουαρίου 2026 έως την υποβολή του αιτήματος Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας, η κατανάλωση ελέγχεται αναλογικά.
📋 Τι πρέπει να γράφει το Ε2
Στο Ε2, η κατοικία πρέπει να έχει δηλωθεί ως κενή για το φορολογικό έτος 2025 ή για όσους μήνες ο αιτών είχε εμπράγματο δικαίωμα σε αυτή. Δεν αρκεί ο ιδιοκτήτης να λέει ότι το ακίνητο είναι «κλειστό» ή να μην κατοικείται σήμερα.
🧾 Δικαιώματα κυριότητας
Για κλειστή κατοικία, ο αιτών πρέπει να έχει πλήρη κυριότητα ή επικαρπία σε ποσοστό ίσο ή μεγαλύτερο του 50%. Για ανοικτή κατοικία, μπορεί να έχει πλήρη κυριότητα, επικαρπία ή ψιλή κυριότητα, αρκεί η κατοικία να αποτελεί την κύρια κατοικία του.
📐 Νομιμότητα και χρήση
Για να είναι επιλέξιμη μία κατοικία, πρέπει σωρευτικά να υφίσταται νόμιμα, να μην έχει κριθεί κατεδαφιστέα και να έχει χρήση κατοικίας.
🗓️ Άδεια και παλαιότητα
Η κατοικία πρέπει να διαθέτει οικοδομική άδεια έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990 ή άλλο αντίστοιχο νομιμοποιητικό στοιχείο, όπως βεβαίωση προ του 1955.
📏 Όριο επιφάνειας και κατηγορία
Απαιτείται επιφάνεια κύριων χώρων έως 120 τ.μ. και ενεργειακή κατάταξη, βάσει ΠΕΑ, σε κατηγορία Γ ή χαμηλότερη.
🚫 Αποκλεισμοί
Το ακίνητο δεν πρέπει να είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Βραχυχρόνιας Μίσθωσης κατά την υποβολή της αίτησης και δεν πρέπει να έχει υπαχθεί σε δράση εξοικονόμησης ή ανακαίνισης με ημερομηνία υπαγωγής μετά την 1η Ιανουαρίου 2020, όπως θα εξειδικευτεί στον Οδηγό Εφαρμογής.
👨👩👧👦 Ειδική πρόβλεψη για τρίτεκνους και πολύτεκνους
Για τρίτεκνους και πολύτεκνους μπορούν να είναι επιλέξιμες κατοικίες έως 150 τ.μ., αλλά τα επιπλέον 30 τ.μ. δεν λαμβάνονται υπόψη στον υπολογισμό του μέγιστου ποσού ενίσχυσης και η πρόβλεψη αυτή αφορά σκοπό ιδιοκατοίκησης.
⚠️ Αν υπάρχουν περισσότεροι συγκύριοι ή συνεπικαρπωτές, απαιτείται συναίνεση. Αν ο αιτών έχει ψιλή κυριότητα σε ανοικτή κατοικία, απαιτείται και η συναίνεση του επικαρπωτή.
2. Πόσα Χρήματα Μπορώ να Πάρω; Ποσοστά, όρια και ανώτατα ποσά
Το πρόγραμμα δεν δίνει σε όλους το ίδιο ποσοστό επιδότησης. Το ποσοστό εξαρτάται κυρίως από την εισοδηματική κατηγορία του νοικοκυριού και μπορεί να αυξηθεί με συγκεκριμένες προσαυξήσεις.
| Κατηγορία | Βασική επιχορήγηση | Ενδεικτικά όρια 2025 |
|---|---|---|
| Εισοδηματική Κατηγορία Ι | 80% | Άγαμος έως 18.000 €, έγγαμος χωρίς παιδιά έως 25.000 € |
| Εισοδηματική Κατηγορία ΙΙ | 70% | Άγαμος έως 25.000 €, έγγαμος χωρίς παιδιά έως 35.000 € |
| Με 1 παιδί | 80% / 70% | 30.000 € / 40.000 € αντίστοιχα |
| Με 2 παιδιά | 80% / 70% | 35.000 € / 45.000 € αντίστοιχα |
| Μονογονεϊκή με 1 παιδί | 80% / 70% | 28.000 € / 39.000 € αντίστοιχα |
💶 Βασικές κατηγορίες
Οι δύο βασικές εισοδηματικές κατηγορίες είναι η Κατηγορία Ι με 80% και η Κατηγορία ΙΙ με 70% επιχορήγηση. Για κάθε επιπλέον παιδί προστίθενται 5.000 € στο αντίστοιχο εισοδηματικό όριο.
📊 Ποιο εισόδημα μετράει
Τα όρια υπολογίζονται με βάση το φορολογητέο εισόδημα του φορολογικού έτους 2025. Για έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης αξιολογείται το οικογενειακό φορολογητέο εισόδημα, ανεξάρτητα από το αν οι δηλώσεις γίνονται κοινά ή χωριστά.
🧮 Εναλλακτικός μέσος όρος
Αν το εισόδημα του 2025 ξεπερνά τα όρια, υπάρχει δυνατότητα επιλεξιμότητας με βάση τον μέσο όρο των ετών 2023, 2024 και 2025, εφόσον αυτός καλύπτει τα κριτήρια.
➕ Προσαυξήσεις 5 μονάδων
Τα βασικά ποσοστά μπορούν να προσαυξηθούν κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες για ορεινές ή νησιωτικές περιοχές, μονογονεϊκές οικογένειες με αποκλειστική επιμέλεια, τρίτεκνους ή πολύτεκνους και άτομα με αναπηρία, είτε είναι οι ίδιοι οι αιτούντες είτε σύζυγοι, μέρη συμφώνου συμβίωσης ή εξαρτώμενα μέλη.
🛡️ Ανώτατα ποσοστά
Οι προσαυξήσεις μπορούν να λειτουργήσουν σωρευτικά, αλλά το τελικό ποσοστό δεν μπορεί να ξεπερνά το 95% για την Κατηγορία Ι και το 85% για την Κατηγορία ΙΙ.
📐 Η επιχορήγηση για τις παρεμβάσεις δεν μπορεί να ξεπερνά τα 300 € ανά τετραγωνικό μέτρο κύριων χώρων, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ. Για κατοικία 120 τ.μ., το μέγιστο ποσό μπορεί να φτάσει έως 36.000 €.
🧾 Λοιπές δαπάνες
Καλύπτονται και ορισμένες λοιπές δαπάνες σε ποσοστό έως 100%, εφόσον ολοκληρωθεί επιτυχώς ο έλεγχος του έργου. Σε αυτές περιλαμβάνονται αμοιβές μηχανικών ή τεχνικών συμβούλων, άδειες, Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου, ενεργειακές επιθεωρήσεις, ΠΕΑ και έλεγχος ολοκλήρωσης από Ελεγκτή Δόμησης.
💼 Πλαφόν λοιπών δαπανών
Το ανώτατο ποσό για αυτές τις λοιπές δαπάνες είναι 2.500 € με ΦΠΑ.
🏘️ Πόσες αιτήσεις επιτρέπονται
Δεν επιτρέπεται πάνω από μία Αίτηση Χρηματοδότησης για την ίδια κατοικία. Ωστόσο, κάθε νοικοκυριό μπορεί να υποβάλει αίτηση για έως μία κλειστή κατοικία και επιπρόσθετα για μία ανοικτή κατοικία, εφόσον πληρούνται ξεχωριστά τα κριτήρια επιλεξιμότητας.
3. Τι Εργασίες Μπορώ και Πρέπει να Κάνω; Υποχρεωτικός συνδυασμός
Το πρόγραμμα δεν επιδοτεί μόνο ενεργειακές παρεμβάσεις, αλλά ούτε και μια απλή αισθητική ανακαίνιση χωρίς ενεργειακό αποτέλεσμα. Η λογική του είναι συνδυαστική: η κατοικία πρέπει να ανακαινιστεί λειτουργικά και ταυτόχρονα να αναβαθμιστεί ενεργειακά.
🧱 Τρεις κατηγορίες δαπανών
Ως επιλέξιμες δαπάνες αναφέρονται δαπάνες για εργασίες ανακαίνισης και επισκευής της κατοικίας, δαπάνες για εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης και δαπάνες για αγορά προϊόντων και υλικών που είναι απαραίτητα για τις παραπάνω εργασίες.
🧾 Ο ΦΠΑ είναι μέσα
Η επιλεξιμότητα των δαπανών καλύπτει και τον ΦΠΑ. Η ακριβής εξειδίκευση του είδους των παρεμβάσεων και η αναλυτική περιγραφή τους θα γίνει στον Οδηγό Εφαρμογής της δράσης.
🛠️ Δεν αρκεί η μισή δουλειά
Οι παρεμβάσεις για ανακαίνιση και οι παρεμβάσεις για ενεργειακή αναβάθμιση είναι και οι δύο υποχρεωτικές. Δεν αρκεί μόνο ανακαίνιση μπάνιου ή μόνο αντικατάσταση κουφωμάτων.
🌡️ Ενεργειακός στόχος
Οι εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης πρέπει να οδηγούν σε αναβάθμιση της κατοικίας κατά τουλάχιστον μία ενεργειακή κατηγορία σε σχέση με το αρχικό ΠΕΑ.
📉 Υποχρεωτική αναλογία 20% έως 40%
Οι δαπάνες ενεργειακής αναβάθμισης πρέπει να είναι τουλάχιστον 20% και έως 40% του επιλέξιμου προϋπολογισμού παρεμβάσεων. Αν το έργο είναι υπερβολικά φορτωμένο με κλασικές εργασίες ανακαίνισης ή το ενεργειακό κομμάτι ξεπερνά το επιτρεπόμενο ποσοστό, θα χρειαστεί αναθεώρηση.
💡 Πριν ξεκινήσει οποιαδήποτε εργασία, ο ιδιοκτήτης πρέπει να έχει οργανώσει σωστά το τεχνικό πλάνο: έλεγχο ακινήτου, ενεργειακή εικόνα πριν τις παρεμβάσεις, εκτίμηση εργασιών, σωστή κατανομή κόστους και εξασφάλιση αδειών ή εγκρίσεων όπου απαιτούνται.
4. Ποια Είναι η Διαδικασία από την Αίτηση μέχρι την Πληρωμή;
Η διαδικασία συμμετοχής γίνεται ηλεκτρονικά και περιλαμβάνει δύο διακριτά στάδια: έκδοση Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας και στη συνέχεια υποβολή Αίτησης Χρηματοδότησης.
1️⃣ Βεβαίωση Επιλεξιμότητας
Η Βεβαίωση Επιλεξιμότητας είναι απαραίτητη για να προχωρήσει κάποιος στο δεύτερο στάδιο, αλλά δεν σημαίνει ότι έχει εγκριθεί η χρηματοδότηση. Δεν αποτελεί πράξη ένταξης, δεν δημιουργεί δικαίωμα χρηματοδότησης και τα στοιχεία της μπορούν να αναθεωρηθούν κατά την αξιολόγηση της Αίτησης Χρηματοδότησης.
2️⃣ Gov.gr και ΕΜΕπ
Η Βεβαίωση εκδίδεται μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης gov.gr και βασίζεται σε διαλειτουργικότητες με την ΑΑΔΕ και τον ΔΕΔΔΗΕ. Ο ενδιαφερόμενος πρέπει να διαθέτει καταχωρισμένα και επικαιροποιημένα στοιχεία στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας για να γίνει η ηλεκτρονική ταυτοποίηση.
3️⃣ Αίτηση στο ΤΕΕ
Στο δεύτερο στάδιο, η Αίτηση Χρηματοδότησης υποβάλλεται στο πληροφοριακό σύστημα της δράσης που διαχειρίζεται το ΤΕΕ. Οι αιτήσεις δεν ανοίγουν ταυτόχρονα για όλες τις κατοικίες: πρώτα προβλέπεται φάση για κλειστά ακίνητα και στη συνέχεια φάση για ανοικτά ακίνητα.
4️⃣ Τρίμηνο για Α’ ΠΕΑ και ΗΤΚ
Η αίτηση πρέπει να συνοδεύεται από σχέδιο παρεμβάσεων και ο αιτών δηλώνει ότι θα προσκομίσει, εντός 3 μηνών από την ημερομηνία που η αίτηση χαρακτηριστεί ως Αρχικά Επιλέξιμη, το Α’ Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης και την Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου ή Διηρημένης Ιδιοκτησίας.
5️⃣ Σειρά προτεραιότητας
Κατά την υποβολή καταγράφεται ακριβής ημερομηνία και ώρα. Η χρονική σφραγίδα χρησιμοποιείται για τη σειρά προτεραιότητας σε περίπτωση εξάντλησης των διαθέσιμων πόρων. Οι αιτήσεις μπορεί να χαρακτηριστούν αρχικά επιλέξιμες ή επιλαχούσες.
⏳ Χρόνος ολοκλήρωσης
Μετά την υπαγωγή, ο ωφελούμενος πρέπει να ολοκληρώσει το έργο μέσα σε 18 μήνες από την απόφαση υπαγωγής και όχι αργότερα από τις 31 Δεκεμβρίου 2028.
💳 Πρώτη δόση 60%
Η πληρωμή γίνεται μέσω ειδικού τραπεζικού λογαριασμού. Η πρώτη δόση, δηλαδή η προκαταβολή, αντιστοιχεί στο 60% του εγκεκριμένου ποσού, αλλά παραμένει δεσμευμένη στον ειδικό λογαριασμό.
🏦 Ίδια κεφάλαια 40%
Για να μπορέσει να χρησιμοποιηθεί η πρώτη δόση, ο ωφελούμενος πρέπει πρώτα να έχει διακινήσει μέσω τραπεζικού συστήματος το 40% των ιδίων κεφαλαίων προς αναδόχους ή προμηθευτές και να υποβάλει τα σχετικά αποδεικτικά πληρωμής.
✅ Δεύτερη δόση έως 40%
Μετά την ολοκλήρωση του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου, τον έλεγχο των παραστατικών, την επίτευξη του ενεργειακού στόχου, την πιστοποίηση των εργασιών ανακαίνισης και την τήρηση των ποσοστών, καταβάλλεται η δεύτερη δόση, έως 40% του αρχικά εγκεκριμένου ποσού.
📉 Τελικό ποσό
Αν οι εργασίες έγιναν μερικώς, τροποποιήθηκαν ή πραγματοποιήθηκαν με χαμηλότερο κόστος, το τελικό ποσό μπορεί να είναι μικρότερο.
⚠️ Αν από το Α’ ΠΕΑ ή την ΗΤΚ προκύψει ότι δεν τηρούνται οι όροι επιλεξιμότητας του ακινήτου, η αίτηση μπορεί να απορριφθεί αυτοδίκαια.
5. Τι Δεσμεύσεις Έχω Μετά την Επιδότηση; Η πενταετία που ακολουθεί
Ένα από τα πιο σημαντικά σημεία του προγράμματος είναι ότι οι υποχρεώσεις δεν τελειώνουν όταν ολοκληρωθούν οι εργασίες. Ο ιδιοκτήτης αναλαμβάνει μακροχρόνιες δεσμεύσεις για τη χρήση της κατοικίας.
🕔 Πενταετής διάρκεια
Για χρονικό διάστημα τουλάχιστον πέντε ετών από την ολοκλήρωση του επιχορηγούμενου έργου, ο ωφελούμενος πρέπει να διατηρεί τη χρήση της κατοικίας σύμφωνα με τον σκοπό για τον οποίο ενισχύθηκε.
🏡 Κλειστή κατοικία μετά την ένταξη
Αν πρόκειται για κλειστή κατοικία, η χρήση μπορεί να είναι είτε εκμίσθωση είτε ιδιοκατοίκηση.
🔑 Ανοικτή κατοικία μετά την ένταξη
Αν πρόκειται για ανοικτή κατοικία, η χρήση πρέπει να παραμείνει ιδιοκατοίκηση.
📄 Μακροχρόνια μίσθωση
Για κατοικίες που διατίθενται προς μακροχρόνια μίσθωση, το ακίνητο πρέπει να εκμισθώνεται και να δηλώνεται στην ΑΑΔΕ ως κύρια κατοικία για τουλάχιστον πέντε χρόνια από την ολοκλήρωση του έργου. Μπορούν να υπάρχουν μία ή περισσότερες διαδοχικές μισθώσεις.
⏰ Όριο κενών μηνών
Το συνολικό διάστημα που η κατοικία μένει μη εκμισθωμένη μέσα στην πενταετία δεν μπορεί να υπερβαίνει τους 11 μήνες. Για τα πρώτα 3 χρόνια προβλέπεται σταθερό μίσθωμα, ανεξάρτητα από τον αριθμό των διαδοχικών μισθώσεων.
🔄 Μετατροπή σκοπού χρήσης
Αν μια κλειστή κατοικία έχει ενταχθεί αρχικά με σκοπό την ιδιοκατοίκηση, μπορεί να μεταπέσει σε κατηγορία μακροχρόνιας μίσθωσης. Σε αυτή την περίπτωση, ο ωφελούμενος πρέπει να τηρήσει τους όρους μακροχρόνιας μίσθωσης για το υπόλοιπο της πενταετούς περιόδου.
🧨 Μεταβίβαση ακινήτου
Αν η ενισχυθείσα κατοικία μεταβιβαστεί μέσα στην πενταετή περίοδο δέσμευσης, αυτό επιφέρει επιστροφή του συνόλου των χρημάτων της επιχορήγησης.
📤 Δήλωση μίσθωσης στην ΑΑΔΕ
Αν η κατοικία έχει ενταχθεί με σκοπό τη μακροχρόνια μίσθωση, ο ωφελούμενος πρέπει να συνάψει και να αναρτήσει τη δήλωση μίσθωσης στην ΑΑΔΕ εντός 8 μηνών από την ολοκλήρωση του φυσικού αντικειμένου.
⚠️ Για πέντε χρόνια απαγορεύεται η βραχυχρόνια μίσθωση, η επαγγελματική μίσθωση, η υπεκμίσθωση και η παραχώρηση χρήσης.
6. Από τι Μπορεί να Κοπώ ή να Χάσω Χρήματα; Οι βασικοί κίνδυνοι
Το πρόγραμμα έχει αρκετά σημεία στα οποία μια αίτηση μπορεί να απορριφθεί ή μια επιχορήγηση να μειωθεί ή να ανακτηθεί. Ο ιδιοκτήτης πρέπει να δει το ρίσκο σε πολλά επίπεδα και όχι μόνο στο στάδιο της αίτησης.
🔴 Επίπεδο 1: Επιλεξιμότητα
Αν το ακίνητο δεν είναι νόμιμο, έχει λάθος χρήση, ξεπερνά τα όρια επιφάνειας, έχει ενεργειακή κατηγορία καλύτερη από το επιτρεπτό όριο ή είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Βραχυχρόνιας Μίσθωσης, η αίτηση μπορεί να μη σταθεί.
🟠 Επίπεδο 2: Τεκμηρίωση
Η Βεβαίωση Επιλεξιμότητας δεν είναι τελική έγκριση. Αν στο στάδιο της Αίτησης Χρηματοδότησης ή κατά την προσκόμιση του Α’ ΠΕΑ και της ΗΤΚ διαπιστωθεί ότι το ακίνητο δεν πληροί τα κριτήρια, η αίτηση μπορεί να απορριφθεί.
🧪 Επίπεδο 3: Τεχνική υλοποίηση
Αν οι εργασίες δεν οδηγούν σε αναβάθμιση κατά τουλάχιστον μία ενεργειακή κατηγορία, αν δεν τηρηθεί η αναλογία 20% έως 40% για τις ενεργειακές δαπάνες ή αν αλλάξουν ουσιώδη στοιχεία του έργου χωρίς να επιτρέπεται, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος μείωσης ή απώλειας της ενίσχυσης.
💸 Επίπεδο 4: Παραστατικά και τραπεζικές ροές
Οι δαπάνες πρέπει να τεκμηριώνονται πλήρως, να συνδέονται με τα αντίστοιχα παραστατικά μέσω του πληροφοριακού συστήματος και οι πληρωμές να γίνονται με τρόπο που διασφαλίζει νομιμότητα και ιχνηλασιμότητα. Η υποχρέωση διακίνησης του 40% των ιδίων κεφαλαίων πριν τη χρήση της πρώτης δόσης πρέπει να προγραμματιστεί από την αρχή.
🕵️ Επίπεδο 5: Έλεγχοι
Για το σύνολο των επιχορηγήσεων προβλέπεται υποχρεωτικός επιτόπιος έλεγχος από Ενεργειακό Επιθεωρητή και Ελεγκτή Δόμησης, οι οποίοι ορίζονται μέσω του πληροφοριακού συστήματος. Ο σκοπός είναι να διαπιστωθεί η ορθή υλοποίηση του φυσικού αντικειμένου, η συμμόρφωση με τις τεχνικές και ενεργειακές απαιτήσεις και η αντιστοίχιση των παρεμβάσεων με τις δηλωθείσες δαπάνες.
⛔ Επίπεδο 6: Μακροχρόνιες δεσμεύσεις
Ακόμη και αν το έργο ολοκληρωθεί σωστά, ο ιδιοκτήτης πρέπει να τηρήσει για πέντε χρόνια τη χρήση για την οποία πήρε την επιδότηση. Βραχυχρόνια μίσθωση, επαγγελματική χρήση, υπεκμίσθωση, παραχώρηση χρήσης, μη τήρηση των όρων μακροχρόνιας μίσθωσης ή μεταβίβαση του ακινήτου μπορούν να δημιουργήσουν σοβαρές συνέπειες.
⚠️ Αν διαπιστωθεί παρατυπία, μη τήρηση υποχρεώσεων ή παράνομη ή αχρεώστητη καταβολή, μπορεί να υπάρξει μη απόδοση αιτούμενου ποσού ή ανάκτηση χρημάτων από τον ωφελούμενο.
7. Συμπέρασμα: Τι πρέπει να ελέγξει ο ιδιοκτήτης πριν προχωρήσει
Το Ανακαινίζω 2026 μπορεί να είναι πολύ σημαντική ευκαιρία για ιδιοκτήτες παλαιών κατοικιών, ειδικά όταν το ακίνητο χρειάζεται ουσιαστική ανακαίνιση και ενεργειακή βελτίωση. Δεν είναι όμως πρόγραμμα που πρέπει να αντιμετωπιστεί πρόχειρα.
Το εισόδημα και η οικογενειακή κατάσταση.
Το ιδιοκτησιακό καθεστώς.
Η νομιμότητα και τα τετραγωνικά του ακινήτου.
Η χρήση της κατοικίας.
Το αν είναι ανοικτή ή κλειστή κατοικία με βάση τα πραγματικά στοιχεία.
Η ενεργειακή κατηγορία.
Οι εργασίες που χρειάζονται.
Η ίδια συμμετοχή.
Οι προθεσμίες.
Οι δεσμεύσεις που θα ισχύουν μετά την ολοκλήρωση.
🔍 Γιατί η προετοιμασία είναι το παν
Η σωστή προετοιμασία πριν την αίτηση είναι το πιο σημαντικό βήμα. Ένα ακίνητο μπορεί να φαίνεται κατάλληλο με την πρώτη ματιά, αλλά να κολλήσει σε λεπτομέρειες όπως η κατανάλωση ρεύματος, το Ε2, τα δικαιώματα ιδιοκτησίας, το ΠΕΑ, η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου, οι πληρωμές ή οι δεσμεύσεις μίσθωσης.
📘 Ο τελικός Οδηγός Εφαρμογής
Ο τελικός Οδηγός Εφαρμογής θα εξειδικεύσει πολλές πρακτικές λεπτομέρειες. Μέχρι τότε, ο ιδιοκτήτης πρέπει να αντιμετωπίζει την ΚΥΑ ως βασικό πλαίσιο κανόνων και να προετοιμάζεται με σωστό τεχνικό και οικονομικό πλάνο πριν προχωρήσει.
📞 Πρακτική υποστήριξη
Αν θέλετε να ελέγξετε αν το ακίνητό σας στέκεται τεχνικά, φορολογικά και λειτουργικά πριν ανοίξει η διαδικασία, είναι καλύτερο να γίνει προέλεγχος φακέλου και παρεμβάσεων πριν δεσμεύσετε χρήματα ή προμηθευτές.
💡 Το κρίσιμο δεν είναι μόνο να κάνετε αίτηση, αλλά να σχεδιάσετε έργο που να είναι επιλέξιμο, υλοποιήσιμο και ασφαλές μέχρι το τέλος της πενταετίας.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορώ να κάνω αίτηση αν το ακίνητο είναι κλειστό;
Ναι, αλλά πρέπει να αποδεικνύεται μη χρήση κατά τα έτη 2024 και 2025 και μέχρι τη Βεβαίωση Επιλεξιμότητας, με στοιχεία ΔΕΔΔΗΕ και Ε2. Για κλειστή κατοικία ο αιτών χρειάζεται πλήρη κυριότητα ή επικαρπία τουλάχιστον 50%.
Πόση επιδότηση μπορώ να πάρω στο Ανακαινίζω 2026;
Η βασική επιχορήγηση είναι 80% για την Εισοδηματική Κατηγορία Ι και 70% για την Κατηγορία ΙΙ, με πιθανές προσαυξήσεις 5 ποσοστιαίων μονάδων ανά ειδική περίπτωση. Το τελικό ποσοστό δεν μπορεί να ξεπεράσει 95% ή 85% αντίστοιχα.
Αρκεί να κάνω μόνο ανακαίνιση ή μόνο ενεργειακές εργασίες;
Όχι. Το σχέδιο παρεμβάσεων πρέπει υποχρεωτικά να περιλαμβάνει και εργασίες ανακαίνισης και εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης. Οι ενεργειακές δαπάνες πρέπει να αντιστοιχούν στο 20% έως 40% του επιλέξιμου προϋπολογισμού παρεμβάσεων.
Τι γίνεται αν πουλήσω ή αλλάξω χρήση στο ακίνητο μετά την επιδότηση;
Υπάρχουν πενταετείς δεσμεύσεις. Αν η ενισχυθείσα κατοικία μεταβιβαστεί μέσα στην περίοδο δέσμευσης, προβλέπεται επιστροφή του συνόλου της επιχορήγησης. Επίσης απαγορεύεται η βραχυχρόνια μίσθωση και η παραβίαση των όρων χρήσης μπορεί να οδηγήσει σε ανάκτηση χρημάτων.