Μεταγωγικός Διακόπτης (ATS - Automatic Transfer Switch): Πώς η γεννήτρια παίρνει μπρος μόνη της όταν κόβεται το ρεύμα

Έχετε κάνει την επένδυση. Αγοράσατε μια εξαιρετική, ισχυρή γεννήτρια για να προστατέψετε το σπίτι ή την επιχείρησή σας από τις πολύωρες διακοπές. Το επόμενο σενάριο, όμως, είναι αναπόφευκτο:

Είναι 03:00 τα ξημερώματα, έξω ρίχνει καταρρακτώδη βροχή, και το ρεύμα κόβεται. Για να επαναφέρετε την παροχή, πρέπει να ντυθείτε, να βγείτε με έναν φακό στο κρύο, να γυρίσετε τον χειροκίνητο διακόπτη στον πίνακα (για να μην "συναντηθεί" το ρεύμα της ΔΕΗ με της γεννήτριας), να τραβήξετε το κορδόνι της μίζας, και να περιμένετε να ζεσταθεί ο κινητήρας. Αν λείπετε από το σπίτι; Το ψυγείο απλώς θα ξεπαγώσει.

Η τεχνολογία έχει λύσει αυτό το πρόβλημα δεκαετίες τώρα με μια συσκευή που ονομάζεται Αυτόματος Μεταγωγικός Διακόπτης ή ATS (Automatic Transfer Switch). Ως μηχανικοί, θεωρούμε το ATS τον "εγκέφαλο" κάθε σοβαρής εγκατάστασης εφεδρείας. Πάμε να δούμε πώς ακριβώς μετατρέπει μια απλή γεννήτρια σε ένα πλήρως αυτόματο, ρομποτικό σύστημα υποστήριξης.

1. Τι είναι το ATS; (Ο Τροχονόμος των Δικτύων)

Ο Αυτόματος Μεταγωγικός Διακόπτης είναι ένα μεταλλικό κουτί (πίνακας) που εγκαθίσταται συνήθως δίπλα στον κεντρικό ηλεκτρικό πίνακα του σπιτιού σας. Στο εσωτερικό του, διαθέτει βαρέως τύπου διακόπτες (ρελέ ισχύος) και μια "έξυπνη" πλακέτα ελέγχου.

Σε αυτό το κουτί συνδέονται τρία βασικά καλώδια:

  1. Το ρεύμα που έρχεται από τον ΔΕΔΔΗΕ (Δίκτυο).
  2. Το ρεύμα που έρχεται από τη Γεννήτρια.
  3. Το καλώδιο που πάει προς τις Καταναλώσεις του Σπιτιού.

Η μοναδική δουλειά του ATS είναι να εξασφαλίσει ότι το σπίτι θα παίρνει ρεύμα ΜΟΝΟ από τη μία πηγή κάθε φορά, αποτρέποντας τη θανάσιμη και καταστροφική σύγκρουση των δύο ρευμάτων.

Εικονογράφηση για 1. Τι είναι το ATS; (Ο Τροχονόμος των Δικτύων)

2. Πώς λειτουργεί; (Βήμα - Βήμα στην Πράξη)

Εικονογράφηση για 2. Πώς λειτουργεί; (Βήμα - Βήμα στην Πράξη)

Όταν συμβεί η διακοπή ρεύματος, το ATS αναλαμβάνει δράση εκτελώντας μια αυστηρά χορογραφημένη διαδικασία, χωρίς εσείς να κουνήσετε το δαχτυλάκι σας:

Ολόκληρος ο κύκλος ολοκληρώθηκε, και εσείς δεν σηκωθήκατε καν από τον καναπέ σας.

Βήμα 1 (Η Ανίχνευση)

Η πλακέτα του ATS "διαβάζει" την τάση του ΔΕΔΔΗΕ. Αν το ρεύμα κοπεί (ή αν η τάση πέσει επικίνδυνα χαμηλά), το ATS περιμένει μερικά δευτερόλεπτα (για να σιγουρευτεί ότι δεν είναι απλώς ένα στιγμιαίο ανοιγοκλείσιμο).

Βήμα 2 (Η Εντολή Εκκίνησης)

Στέλνει ένα ηλεκτρικό σήμα (μέσω ενός λεπτού καλωδίου ελέγχου) στη μίζα της γεννήτριας, δίνοντάς της την εντολή: "Πάρε μπρος".

Βήμα 3 (Η Προθέρμανση)

Η γεννήτρια ανάβει. Το ATS δεν "ρίχνει" αμέσως το βάρος του σπιτιού πάνω της. Της δίνει 10 με 30 δευτερόλεπτα χρόνο για να ζεσταθεί ο κινητήρας και να σταθεροποιηθούν τα Volt και τα Hertz της.

Βήμα 4 (Η Μεταγωγή)

Μόλις το ρεύμα της γεννήτριας είναι τέλειο, οι τεράστιοι διακόπτες μέσα στο ATS κάνουν ένα δυνατό "ΚΛΑΚ". Αποκόπτουν φυσικά το σπίτι από το νεκρό δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ και το συνδέουν στη γεννήτρια. Το σπίτι σας έχει ξανά ρεύμα!

Βήμα 5 (Η Επιστροφή)

Το ATS συνεχίζει να παρακολουθεί "κρυφά" το δίκτυο. Όταν ο ΔΕΔΔΗΕ φτιάξει τη βλάβη, το ATS δεν βιάζεται. Περιμένει λίγα λεπτά για να βεβαιωθεί ότι το ρεύμα πόλης είναι σταθερό.

Βήμα 6 (Η Επαναφορά & Η Ψύξη)

Κάνει ξανά το "ΚΛΑΚ", επιστρέφοντας το σπίτι στη φθηνή παροχή της ΔΕΗ. Στη συνέχεια, αφήνει τη γεννήτρια να δουλέψει χωρίς φορτίο για 2-3 λεπτά (Cool down) για να κρυώσει ο κινητήρας της, και τέλος της δίνει εντολή να σβήσει.

3. Η Απαραίτητη Προϋπόθεση (Δεν κάνουν όλες οι γεννήτριες!)

Πολλοί αγοράζουν μια απλή γεννήτρια βενζίνης από το ίντερνετ και μετά ζητούν από τον ηλεκτρολόγο να τους βάλει ένα ATS. Δυστυχώς, αυτό δεν γίνεται.

Για να συνδεθεί μια γεννήτρια με Αυτόματο Μεταγωγικό Διακόπτη, πρέπει να διαθέτει δύο απαραίτητα τεχνικά χαρακτηριστικά από το εργοστάσιο:

  1. Ηλεκτρική Μίζα (Μπαταρία): Δεν μπορεί να είναι με χειροκίνητο κορδόνι εκκίνησης (recoil start). Το ATS δεν έχει "ρομποτικό χέρι" για να τραβήξει το κορδόνι. Χρειάζεται η γεννήτρια να παίρνει μπρος με γύρισμα κλειδιού (όπως το αυτοκίνητο), ώστε το ATS να "γυρίσει" το κλειδί ηλεκτρονικά.
  2. Θύρα Επικοινωνίας ATS (ATS Port): Η γεννήτρια πρέπει να έχει μια ειδική πρίζα ελέγχου πάνω στο καντράν της (συνήθως μια μικρή στρογγυλή πρίζα 3 έως 5 ακίδων), μέσα από την οποία θα επικοινωνεί η "πλακέτα" του πίνακα με τον κινητήρα. Αν λέει "ATS Ready", είστε καλυμμένοι.

(Συμβουλή: Ορισμένες σύγχρονες γεννήτριες έχουν ένα μικρό ATS ενσωματωμένο πάνω στο σασί τους, αλλά για να συνδεθούν σε ολόκληρο το σπίτι, είναι πάντα ασφαλέστερο και πιο νόμιμο να χρησιμοποιείται ένας εξωτερικός πίνακας ATS τοποθετημένος μόνιμα στον τοίχο, κοντά στον κεντρικό πίνακα της εγκατάστασης).

Εικονογράφηση για 3. Η Απαραίτητη Προϋπόθεση (Δεν κάνουν όλες οι γεννήτριες!)

Συνοψίζοντας

Εικονογράφηση για Συνοψίζοντας

Η προσθήκη ενός Αυτόματου Μεταγωγικού Διακόπτη (ATS) αυξάνει το κόστος της εγκατάστασης κατά 300€ έως 800€, ανάλογα με τα Amperes και την ποιότητα του υλικού. Ωστόσο, είναι η αναβάθμιση που μετατρέπει ένα ενοχλητικό μηχάνημα σε μια αόρατη, αξιόπιστη ασπίδα. Είναι η εγγύηση ότι η επιχείρησή σας δεν θα σταματήσει να λειτουργεί, οι κάμερες ασφαλείας σας δεν θα σβήσουν, και το σπίτι σας θα παραμείνει ζεστό (ή δροσερό) ακόμα κι αν βρίσκεστε εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά όταν κοπεί το ρεύμα.

Επόμενο Βήμα: Τι γίνεται όμως αν ο προϋπολογισμός δεν φτάνει για συστήματα αυτοματισμού ή αν έχετε ήδη μια απλή γεννήτρια με κορδόνι και θέλετε να δώσετε ρεύμα στο σπίτι σας νόμιμα και με ασφάλεια; Συνεχίστε στον οδηγό μας: Χειροκίνητη Μεταγωγή Δικτύου/Η/Ζ στον Ηλεκτρικό Πίνακα: Νομοθεσία, ασφάλεια και πώς εγκαθίσταται.

Σχετικά Άρθρα

Preview