Χειροκίνητη Μεταγωγή Δικτύου/Η/Ζ στον Ηλεκτρικό Πίνακα: Νομοθεσία, ασφάλεια και πώς εγκαθίσταται

Στο προηγούμενο κεφάλαιο είδαμε την απόλυτη άνεση που προσφέρει ο Αυτόματος Μεταγωγικός Διακόπτης (ATS). Τι γίνεται, όμως, αν ο προϋπολογισμός σας είναι περιορισμένος ή αν έχετε ήδη αγοράσει μια απλή, φορητή γεννήτρια με κορδόνι εκκίνησης, την οποία θέλετε να χρησιμοποιήσετε για να δώσετε ρεύμα σε ολόκληρο το σπίτι;

Η πρώτη, ενστικτώδης σκέψη πολλών είναι να φτιάξουν μια μπαλαντέζα με δύο αρσενικά φις. Βάζουν το ένα στη γεννήτρια, καρφώνουν το άλλο σε μια οποιαδήποτε πρίζα του τοίχου στο σαλόνι και... το σπίτι έχει ρεύμα.

Ως μηχανικοί, οφείλουμε να κρούσουμε τον κώδωνα του κινδύνου: Αυτή η πρακτική είναι θανάσιμα επικίνδυνη, αυστηρά παράνομη και ονομάζεται διεθνώς "Καλώδιο Αυτοκτονίας" (Suicide Cord). Για να τροφοδοτήσετε το σπίτι σας χειροκίνητα με ασφάλεια, υπάρχει μόνο ένας νόμιμος τρόπος: Ο Χειροκίνητος Διακόπτης Μεταγωγής (Ι-0-ΙΙ) στον ηλεκτρικό πίνακα. Πάμε να δούμε γιατί είναι απαραίτητος και πώς ακριβώς δουλεύει.

1. Ο Θανάσιμος Κίνδυνος της Επιστροφής Τάσης (Backfeeding)

Ας εξηγήσουμε γιατί η πατέντα με την "μπαλαντέζα στην πρίζα" είναι εγκληματική.

Όταν κόβεται το ρεύμα από τον ΔΕΔΔΗΕ, το κεντρικό καλώδιο που έρχεται στο σπίτι σας "νεκρώνει". Αν εσείς στείλετε ρεύμα από τη γεννήτρια στις πρίζες σας χωρίς να έχετε απομονώσει το σπίτι από το δίκτυο, το ρεύμα της γεννήτριας θα ταξιδέψει ανάποδα (Backfeeding). Θα βγει από τον μετρητή σας, θα πάει στην κολώνα της γειτονιάς και θα περάσει μέσα από τους μετασχηματιστές.

Εικονογράφηση για 1. Ο Θανάσιμος Κίνδυνος της Επιστροφής Τάσης (Backfeeding)

Ο Κίνδυνος για τον Άνθρωπο

Ο τεχνικός του ΔΕΔΔΗΕ που έχει ανέβει στην κολώνα για να φτιάξει τη βλάβη, θεωρεί ότι τα καλώδια είναι νεκρά. Ξαφνικά, το ρεύμα της γεννήτριας σας τον χτυπάει, με αποτέλεσμα τον σοβαρό τραυματισμό ή τον θάνατό του. Σε τέτοια περίπτωση, οι νομικές κυρώσεις είναι βαρύτατες.

Ο Κίνδυνος για τον Εξοπλισμό

Αν δεν έχετε κλείσει τον γενικό και το ρεύμα του ΔΕΔΔΗΕ επανέλθει ξαφνικά, τα 400 Volt του δικτύου θα "συγκρουστούν" με τα 230 Volt της γεννήτριας. Η γεννήτρια θα τυλιχτεί κυριολεκτικά στις φλόγες σε κλάσματα δευτερολέπτου.

2. Η Λύση: Ο Διακόπτης Μεταγωγής (Ι - 0 - ΙΙ)

Εικονογράφηση για 2. Η Λύση: Ο Διακόπτης Μεταγωγής (Ι - 0 - ΙΙ)

Η νομοθεσία απαιτεί μια φυσική, μηχανική απομόνωση των δύο πηγών. Εδώ μπαίνει στο παιχνίδι ο χειροκίνητος διακόπτης μεταγωγής (Changeover Switch).

Πρόκειται για έναν διακόπτη που τοποθετείται μέσα στον ηλεκτρικό σας πίνακα, ακριβώς δίπλα (ή αντί) του κλασικού Γενικού Διακόπτη. Έχει έναν μοχλό με 3 ξεκάθαρες θέσεις:

Ο μηχανισμός του διακόπτη είναι έτσι φτιαγμένος που απαγορεύει διά ροπάλου να είναι πατημένο το (Ι) και το (ΙΙ) ταυτόχρονα. Δεν μπορείτε να κάνετε λάθος, όσο βιαστικοί κι αν είστε.

Θέση Ι (Δίκτυο - ΔΕΔΔΗΕ)

Το σπίτι παίρνει ρεύμα κανονικά από την πόλη. Η είσοδος της γεννήτριας είναι μηχανικά μπλοκαρισμένη.

Θέση 0 (Κλειστό / Νεκρό)

Το σπίτι δεν παίρνει ρεύμα από πουθενά. Είναι η απόλυτη απομόνωση.

Θέση ΙΙ (Γεννήτρια - Η/Ζ)

Το σπίτι αποκόπτεται πλήρως από τον ΔΕΔΔΗΕ και συνδέεται αποκλειστικά με την υποδοχή της γεννήτριας.

3. Η Σωστή Εγκατάσταση (Πώς στήνεται το σύστημα)

Η διαδικασία πρέπει να γίνει αποκλειστικά από αδειούχο ηλεκτρολόγο και περιλαμβάνει δύο βήματα:

  1. Η Αλλαγή στον Πίνακα: Ο ηλεκτρολόγος εγκαθιστά τον διακόπτη Ι-0-ΙΙ (μονοφασικό ή τριφασικό, ανάλογα την παροχή σας).
  2. Η Εξωτερική Πρίζα (Αρσενικό Φις / Inlet): Για να συνδέσετε τη γεννήτρια, ο ηλεκτρολόγος θα τραβήξει ένα καλώδιο από τον πίνακα μέχρι τον κήπο, το μπαλκόνι ή το γκαράζ (εκεί που θα δουλεύει η γεννήτρια). Στον τοίχο θα καρφώσει μια βιομηχανική πρίζα CEE, αλλά προσοχή: πρέπει να είναι αρσενική πρίζα (με δόντια). Έτσι, το καλώδιο σύνδεσης που θα έχετε θα έχει θηλυκό βύσμα στην άκρη, εξαλείφοντας τον κίνδυνο ηλεκτροπληξίας αν ακουμπήσετε κατά λάθος τις επαφές.
Εικονογράφηση για 3. Η Σωστή Εγκατάσταση (Πώς στήνεται το σύστημα)

4. Βήμα-Βήμα: Τι κάνετε όταν κόβεται το ρεύμα

Εικονογράφηση για 4. Βήμα-Βήμα: Τι κάνετε όταν κόβεται το ρεύμα

Έχετε την εγκατάσταση έτοιμη. Επικρατεί σκοτάδι. Η σωστή και ασφαλής ακολουθία ενεργειών είναι η εξής:

  1. Κλείνετε τα "Βαριά" Φορτία: Πηγαίνετε στον πίνακα και κατεβάζετε τις ασφάλειες του θερμοσίφωνα, της κουζίνας και των κλιματιστικών. Η γεννήτρια σας δεν τα αντέχει όλα αυτά, οπότε μην την ξεκινήσετε με αυτά συνδεδεμένα.
  2. Αλλάζετε τη Μεταγωγή: Γυρίζετε τον διακόπτη μεταγωγής από τη θέση (Ι), στη θέση (0), και μετά στη θέση (ΙΙ).
  3. Βάζετε μπρος: Βγαίνετε έξω, τραβάτε το κορδόνι και βάζετε μπρος τη γεννήτρια. Την αφήνετε να δουλέψει για 1-2 λεπτά να ζεσταθεί.
  4. Συνδέετε το Καλώδιο: Κουμπώνετε το χοντρό καλώδιο από τη γεννήτρια στην ειδική πρίζα του τοίχου. Το σπίτι (φώτα, ψυγείο, πρίζες) αποκτά αμέσως ρεύμα.
  5. Όταν Επιστρέψει η ΔΕΗ: Πώς θα το καταλάβετε αφού έχετε ρεύμα; Ο ηλεκτρολόγος συνήθως βάζει ένα "λαμπάκι" (ενδεικτική λυχνία) στον πίνακα, το οποίο είναι συνδεδεμένο πριν τον διακόπτη μεταγωγής. Όταν ανάψει το λαμπάκι, σημαίνει ότι το ρεύμα πόλης επέστρεψε.
  6. Η Επαναφορά: Σβήνετε τη γεννήτρια. Γυρίζετε τον διακόπτη του πίνακα ξανά στη θέση (Ι). Ανεβάζετε τον θερμοσίφωνα. Τέλος.

Συνοψίζοντας

Η χειροκίνητη μεταγωγή απαιτεί μεν τη δική σας φυσική παρουσία για να πάρει μπρος το σύστημα, αλλά αποτελεί τον πιο ασφαλή, νόμιμο και οικονομικό τρόπο (κόστος εξαρτημάτων γύρω στα 60€ - 120€) για να εκμεταλλευτείτε μια φορητή γεννήτρια. Είναι η μοναδική πρακτική που προστατεύει τον εξοπλισμό σας, εσάς, αλλά και τους τεχνικούς που εργάζονται στους στύλους εν μέσω κακοκαιρίας.

Επόμενο Βήμα: Οι γεννήτριες έχουν καυσαέρια, κάνουν θόρυβο και θέλουν βενζίνη. Μήπως υπάρχει ένας πιο "πράσινος" και αθόρυβος τρόπος για να έχουμε αυτονομία στο σπίτι μας; Κλείνουμε την κατηγορία της Εφεδρείας με το απόλυτο trend της εποχής: Οικιακές Μπαταρίες (Home Energy Storage) vs. Γεννήτριες: Το μέλλον της εφεδρείας και σύγκριση κόστους.

Σχετικά Άρθρα

Preview