Γιατί Πέφτει Συνεχώς το Ρελέ Διαρροής; Τα 5 πιο συνηθισμένα σενάρια (Θερμοσίφωνας, Ψυγείο, Υγρασία) και πώς να τα απομονώσετε

Είναι Σάββατο βράδυ. Βλέπετε χαλαροί μια ταινία στο σαλόνι, το πλυντήριο δουλεύει στο βάθος, και ξαφνικά... απόλυτο σκοτάδι.

Πηγαίνετε στον ηλεκτρικό πίνακα με τον φακό του κινητού σας. Βλέπετε ότι ο μεγάλος διακόπτης (το Ρελέ Διαρροής / Αντιηλεκτροπληξιακός, που συζητήσαμε στο προηγούμενο άρθρο) έχει πέσει. Τον σηκώνετε, και με το που κάνει "κλακ", ξαναπέφτει ακαριαία. Το σπίτι αρνείται να πάρει ρεύμα.

Ο πανικός σε αυτές τις περιπτώσεις είναι ο χειρότερος σύμβουλος. Πριν αρχίσετε να κατηγορείτε τη ΔΕΗ ή να νομίζετε ότι το σπίτι θα πάρει φωτιά, θυμηθείτε το εξής: Το ρελέ πέφτει επειδή κάνει ακριβώς τη δουλειά του. Έχει εντοπίσει ότι κάπου, σε κάποια συσκευή, το ρεύμα "ξεφεύγει" και προσπαθεί να σας σώσει από ηλεκτροπληξία.

Πάμε να δούμε τη μέθοδο των επαγγελματιών για να βρείτε μόνοι σας ποια είναι η "ένοχη" συσκευή σε 3 λεπτά, και ποιοι είναι οι 5 συνήθεις ύποπτοι.

1. Η Μέθοδος Απομόνωσης (Troubleshooting σε 3 βήματα)

Δεν χρειάζεστε πολύμετρο, ούτε ειδικές γνώσεις για αυτό το βήμα. Χρειάζεστε μόνο λογική και τον φακό σας.

Βήμα 1 (Το "Μηδένισμα"): Κατεβάστε ΟΛΕΣ τις μικρές ασφάλειες (MCBs) του πίνακα προς τα κάτω. Αφήστε πάνω μόνο τον Γενικό Διακόπτη και τη Γενική Ασφάλεια. Βήμα 2 (Η Επαναφορά): Σηκώστε το Ρελέ Διαρροής. Λογικά, τώρα θα μείνει πάνω (αφού όλες οι γραμμές του σπιτιού είναι κλειστές). Αν πέφτει ακόμα και με όλες τις ασφάλειες κατεβασμένες, έχετε σοβαρό πρόβλημα στην καλωδίωση του ίδιου του πίνακα (ή χάλασε το ρελέ). Καλέστε ηλεκτρολόγο. * Βήμα 3 (Η Ρώσικη Ρουλέτα): Αρχίστε να σηκώνετε τις μικρές ασφάλειες ΜΙΑ - ΜΙΑ. Σηκώνετε την πρώτη (τα φώτα του σαλονιού). Όλα καλά. Σηκώνετε τη δεύτερη (πρίζες υπνοδωματίου). Όλα καλά. Μόλις σηκώσετε την ασφάλεια που έχει το πρόβλημα, το ρελέ θα "σκάσει" και θα ξαναπέσει με θόρυβο. Μόλις βρήκατε τον ένοχο. Κατεβάστε τη συγκεκριμένη ασφάλεια, σηκώστε όλες τις υπόλοιπες, και το σπίτι θα έχει ρεύμα παντού εκτός από το προβληματικό κύκλωμα.

Εικονογράφηση για 1. Η Μέθοδος Απομόνωσης (Troubleshooting σε 3 βήματα)

2. Οι 5 Συνήθεις Ύποπτοι (Ποιος ρίχνει το ρελέ;)

Εικονογράφηση για 2. Οι 5 Συνήθεις Ύποπτοι (Ποιος ρίχνει το ρελέ;)

Αφού βρήκατε ποια ασφάλεια ρίχνει το ρελέ, ήρθε η ώρα να εντοπίσετε ποια συσκευή πάνω σε αυτή τη γραμμή φταίει.

Ύποπτος #1: Ο Ηλεκτρικός Θερμοσίφωνας (Ο Νο.1 Δολοφόνος)

Μακράν η πιο συνηθισμένη αιτία στην Ελλάδα. Η αντίσταση του θερμοσίφωνα (που ζεσταίνει το νερό) βρίσκεται μονίμως βυθισμένη στο νερό. Με τα χρόνια, τα άλατα διαβρώνουν το μεταλλικό της περίβλημα. Όταν δημιουργηθεί μια ρωγμή έστω και ενός χιλιοστού, το νερό ακουμπάει στο γυμνό ρεύμα της αντίστασης. Σύμπτωμα: Το ρελέ πέφτει μόνο όταν ανάβετε τον διακόπτη του θερμοσίφωνα. Λύση: Απαιτείται άμεση αντικατάσταση της αντίστασης (και καθαρισμός από τα άλατα) από υδραυλικό/ηλεκτρολόγο.

Ύποπτος #2: Το Ψυγείο (Η κρυφή απόψυξη)

Είστε σίγουροι ότι βγάλατε τα πάντα από την πρίζα στην κουζίνα, αλλά το ρελέ συνεχίζει να πέφτει. Μην ξεχνάτε το ψυγείο (που είναι συχνά εντοιχισμένο). Σύμπτωμα: Πολλά σύγχρονα ψυγεία (No Frost) έχουν μια κρυφή ηλεκτρική αντίσταση (Defrost Heater) που λιώνει τον πάγο. Αν αυτή η αντίσταση χαλάσει ή αν βουλώσει η αποχέτευση του ψυγείου και τα νερά πέσουν πάνω στο μοτέρ, το ρελέ θα πέσει αμέσως. Λύση: Τραβήξτε το ψυγείο από την πρίζα και σηκώστε το ρελέ. Αν μείνει πάνω, πρέπει να καλέσετε τεχνικό οικιακών συσκευών (ψυκτικό).

Ύποπτος #3: Εξωτερικός Φωτισμός & Υγρασία (Ο Εποχικός Εχθρός)

Όπως αναφέραμε στο προηγούμενο άρθρο, τα φώτα του κήπου, οι πρίζες στο μπαλκόνι ή ο φωτισμός της πισίνας παίρνουν νερό. Σύμπτωμα: Το ρελέ πέφτει πάντα όταν βρέχει, όταν ποτίζετε τον κήπο, ή μόλις πατήσετε τον διακόπτη για να ανάψουν τα εξωτερικά φώτα. Λύση: Απομονώστε τα εξωτερικά κυκλώματα. Πρέπει να ελεγχθούν όλα τα κουτιά διακλάδωσης και τα φωτιστικά για νερά (ή φωλιές από μυρμήγκια/έντομα, που επίσης δημιουργούν βραχυκυκλώματα).

Ύποπτος #4: Μικροσυσκευές που δουλεύουν με Νερό

Το σίδερο ατμού (πρέσα), η καφετιέρα (espresso/φίλτρου), ο βραστήρας και το πλυντήριο ρούχων/πιάτων. Σύμπτωμα: Κάθε φορά που η καφετιέρα ζεσταίνει το νερό, το ρελέ σκάει. Οι αντιστάσεις αυτών των συσκευών αναπτύσσουν τεράστιες θερμοκρασίες και συχνά δημιουργούν διαρροές προς το μεταλλικό σασί τους. Λύση: Βγάλτε εντελώς το φις τους από την πρίζα. Το να κλείσετε απλώς τον διακόπτη (ON/OFF) πάνω στη συσκευή συχνά ΔΕΝ αρκεί!

Ύποπτος #5: Η Διαρροή Ουδέτερου - Γείωσης (Ο Ύπουλος)

Αυτός είναι ο "πονοκέφαλος" των ηλεκτρολόγων. Κατεβάζετε την ασφάλεια (π.χ. της κουζίνας), αλλά το ρελέ συνεχίζει να πέφτει! Πώς γίνεται αυτό, αφού έχετε κόψει το ρεύμα (τη Φάση); Εξήγηση: Οι απλές ασφάλειες στον πίνακα κόβουν μόνο τη Φάση. Το καλώδιο του Ουδέτερου (το μπλε) παραμένει συνδεδεμένο με το δίκτυο. Αν π.χ. τα ποντίκια έχουν φάει το καλώδιο μέσα στον τοίχο ή αν έχει μπει νερό σε μια πρίζα, ο Ουδέτερος ακουμπάει στη Γείωση. Το ρελέ το "βλέπει" αυτό και πέφτει ασταμάτητα. Λύση: Αυτό δεν μπορείτε να το βρείτε μόνοι σας. Απαιτείται ηλεκτρολόγος με ειδικό όργανο (Megger) για να μετρήσει τη μόνωση καλώδιο-καλώδιο και να βρει το "τυφλό" σημείο της διαρροής.

3. Η Απελπισία (Nuisance Tripping)

Τι γίνεται όταν το ρελέ πέφτει εντελώς τυχαία; Μια φορά τον μήνα, συνήθως τα ξημερώματα, χωρίς προφανή λόγο, και μετά σηκώνεται κανονικά λες και δεν έγινε τίποτα;

Αυτό ονομάζεται "Nuisance Tripping" (Ενοχλητική Απόζευξη).

Εικονογράφηση για 3. Η Απελπισία (Nuisance Tripping)

Φυσιολογικές Διαρροές

Κάθε ηλεκτρονική συσκευή στο σπίτι (υπολογιστές, τηλεοράσεις, inverters) έχει φίλτρα στην είσοδό της, τα οποία "πετάνε" επίτηδες ένα ελαχιστότατο, ασφαλές ρεύμα προς τη γείωση (γύρω στα 1-2 mA). Αν έχετε 15-20 τέτοιες συσκευές, το άθροισμα των "αθώων" διαρροών μπορεί να φτάσει τα 25 mA. Το ρελέ "κουράζεται" και πέφτει με την παραμικρή διακύμανση της τάσης στο δίκτυο της ΔΕΗ.

Το Χαλασμένο Ρελέ

Όπως κάθε εξάρτημα, τα ρελέ γερνάνε και "χάνουν" το όριό τους. Εκεί που πρέπει να πέφτουν στα 30mA, μπορεί να αρχίσουν να πέφτουν στα 15mA, κάνοντας τη ζωή σας μαρτύριο.

Συνοψίζοντας (Τι ΔΕΝ πρέπει να κάνετε)

Εικονογράφηση για Συνοψίζοντας (Τι ΔΕΝ πρέπει να κάνετε)

Αν το ρελέ πέφτει, σημαίνει ότι υπάρχει διαρροή ρεύματος. ΠΟΤΕ, για κανέναν λόγο, μην προσπαθήσετε να κολλήσετε τον διακόπτη του ρελέ με ταινία για να μείνει πάνω, και ΠΟΤΕ μην παρακάμψετε το ρελέ. Το ρεύμα που προσπαθεί να απομονώσει το εξάρτημα αυτό, είναι ρεύμα που, αν δεν βρει διέξοδο, θα περάσει μέσα από το σώμα αυτού που θα ακουμπήσει την ελαττωματική συσκευή. Απομονώστε το κύκλωμα με τη μέθοδο των ασφαλειών, βρείτε την κατεστραμμένη συσκευή, και αν το πρόβλημα επιμένει, αφήστε τον έλεγχο στους επαγγελματίες.

Επόμενο Βήμα: Λύσαμε το θέμα με το ρελέ διαρροής (τον διακόπτη με το κουμπί Test). Τι γίνεται όμως όταν το ρελέ μένει πάνω, αλλά "σκάει" με τεράστιο θόρυβο η μικρή ασφάλεια, ή ακόμα χειρότερα, η ασφάλεια κάτω στον μετρητή της ΔΕΗ;

Συνεχίζουμε στον δεύτερο πυλώνα των βλαβών: Γιατί Πέφτει η Γενική Ασφάλεια ή η Ασφάλεια του Μετρητή (Χελώνας); Η διαφορά της υπερφόρτωσης από το βραχυκύκλωμα.

Σχετικά Άρθρα

Preview